اهله ماه

از ویکی نجوم
(تغییرمسیر از اهله)
پرش به: ناوبری, جستجو
MOONEARTH.GIF

مدار ماه

مدار ماه به دور زمین به طور متوسط 384401 کیلومتر است.مدار ماه به صورت واضحی بیضوی است، به طوری که فاصله اش به اندازه 6 درصد می‌تواند تغییر کند. از دید نقطه ای دور از قطب شمال زمین، ماه در جهت پادساعتگرد با دوره تناوب 27/321661 شبانه روز دور می زند.این دوره تناوب نجومی نامیده می شود و مربوط به ستارگان است. ماه در مدت 27/321661 شبانه روز یکبار اسمان را به صورت دایروی طی می کند و به جای قبلی اش در میان ستارگان بازمی گردد. ما این حرکت کلی ماه را در اسمان شب به طرف شرق می بینیم. ماه حدود °13 در یک شبانه روز یا حدود قطر دایره اش که 5/0 درجه است در یک ساعت به سمت شرق حرکت می کند.

در این حرکت ، ماه نزدیک دایره البروج می ایستد و مدار ان با صفحه مداری زمین زاویه "43 '8 °5 می سازد، به طوری که مسیر ان تحت همین زاویه به سمت دایره البروج متمایل شده است.ماه هرگز نمی‌تواند بیشتر از "43 '8 °5 در شمال یا جنوب دایره البروج فاصله بگیرد.

اگر به مدت چند شب به ماه گاه کنیمف اهله های ماه -گردش اشکال روشن آن- را مشاهده خواهیم کرد. ماه با انعکاس نرو خورشید می درخشد. و وقتی که به دور زمین می گردد ما قسمت های مختلفی از طرفی که توسط نور خورشید روشن شده است را می ینیم. به این ترتیب ، شکل ماه نیز تغییر می کند. (شکل ها). وقتی که ماه به دور زمین می گردد به سمت یک گردش اهله ای پیش میرود. [۱]


چرخه اهله

نیمه اول چرخه قمری از ماه نو تا ماه کامل گسترش می یابد.وقتی که ماه تقریبا بین زمین و خورشید است طرف رو به ما تاریک است و ماه غیر قابل رؤیت است و ما به ان ماه نو می گوییم.چند روز بهد از ماه نوف ماه به اندازه کافی ری مدارش خرکت کرده است تا به خورشید اجازه روشن کردن قسمت کوچک و باریکی از قسمتی که به طرف ما است را بدهد و ما یک هلال باریک می بینیم. هر شب این هلال بزرگتر می شود تا وقتی که ما نیمه روشن شده توسط خورشید را که به طرف ما است می بینیم که به تربیه اول مشهور است. ماه به بزرگ شدن ادامه می دهد و محدب می شود و هنگامی که تقزیبا در جهت مخالف خورشید نسبت به زمین قرار میگیرد، تمام روشنایی را منعکس می کند و ما ماه را کامل می بینیم.

نیمه دوم چرخه قمری برعکس نیمه اول است. بعد از کامل شدن، ماه دوباره کوچک می‌شود و از اهله محدب کوژ به تربیع دوم . سپس از میان ماه هلالی به ماه نو تبدیل می شود. برای تفاوت بین اهله های کوژ و هلالی نیمه اول و دوم چرخه ماه، وقتی که ماه در حال کوچک شدن است به زوال ماه کوژ و ماه هلالی اشاره می کنیم و وقتی که ماه در حال بزرگ شدن است به رشد ماه کوژ و شکل ماه هلالی نظر می افکنیم.

چرخه اهله از دوره گردش مداری ماه بیشتر طول میکشد. تصور کنید وقتی ماه در آسمان نزدیک خورشید است، شروع به نگاه کردن به ان بکنیم.ماه آسمان را در یک دوره زمان نجومی دور می زند و به محل اولیه خود در بین ستارگان برمی گردد.اما، خورشید انجا نیست. در مدت زمان321661/27، روز نجومی که ماه برای دور زدن آسمان نیاز دارد، خورشید در طول دایره البروج به طرف شرق حرکت کرده است.ماه باید دو روز بیشتر برای هماهمنگ شدن با خورشید وکامل شدن اهله ها جابه جا شود. از این رو، اهله های ماه با دوره ای برابر 882°53/29 روز تکرار می شوند و به این دوره، تناوب قمری گفته می شود(در مقایسه با تناوب خورشیدی) کلمهSynodic از کلمه یونانی sunodos گرفته شده است که ترکیبی از کلمات برای مفهوم با هم بودن و مسافرت است. حال به صورت خلاصه ماه را در یک دور گردش اهله ها دنبال می کنیم.

Moon.png

در ماه نو، ماه و خورشید تقریبا در یک امتداد هستند و ماه در طرف غرب خورشید قرار می گیرد. بنابراین،در ماه نو، ما ماه را نمی بینیم. چند روز بعد از ماه نو، هلال در خال بزرگ شدن را بالای افق غربی بلافاصله پس از غروب آفتاب می بینیم و هر شامگاه بزرگتر می شود و در ارتفاع بیشتری بالای افق قرار می گیرد تا تقریبا یک هفته پس از ماه نو، ماه به تربیع اول می رسد و موقع غروب خورشید بالا در جنوب آسمان می ایستد.تربیع اول ماه معمولا تا نیمه شب در آسمان غروب نمی کند. در روزهای پس از تربیع اول،ماه بزرگتر می شود و کوژ می گردد. هر شامگاه ما آن را بین ستاره هتی بالاتری پیدا می کنیم و ماه نیز دیرتر غروب می کند.در حدود دو هفته پس از ماه نو، ماه کامل می شود و هنگامی که خورشید در غرب غروب می کند ماه کامل در شرق طلوع می کند، ماه کامل تمام شب قابل رؤیت است و موقع طلوع خورشید در غرب غروب می کند.

اهله های کاهشی ماه ممکن است کمتر شناخته شده باشند، زیرا ماه در این حالت اصلا در آسمان شامگاهی دیده نمی شود. هنگامی که ماه از حالت کوژ کاهش پیدا می کند دیرتر و دیرتر طلوع می کند. هنگامی که به تربیع دوم رسید، تا نیمه شب طلوع نمی کند.هلال های کاهشی طلوع نمی کنند، مگر این که خیلی از شب گذشته باشد و اگر ما بخواهیم هلال قبل از ماه نو را ببینیم، باید قبل از طلوع خورشید از خواب بلند شویم و ماهرا در بالای افق شرقی جست و جو کنیم.[۱]


منبع

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ اساس ستاره‎شناسی، جلد 1 / نوشته مایکل ا.سیذز / ترجمه محمدتقی عدالتی / انتشارات دانشگاه امام رضا
ابزارهای شخصی
گویش‌ها
فضاهای نام
عملکردها
گشتن
جعبه‌ابزار